Maatregelen voor ernstige calamiteiten bij een DGA

7 maart 2019

In een menselijk leven kan men helaas getroffen worden door ingrijpende gebeurtenissen zoals een ernstige ziekte of overlijden. Als DGA van een B.V. is het goed om stil te staan bij een aantal maatregelen die je zou kunnen treffen om er voor te zorgen dat zaken bij het optreden van deze gebeurtenissen  geregeld worden zoals dat gewenst is. De maatregelen die je kunt en moet treffen zijn sterk verschillend al naar gelang de omstandigheden. Zo maakt het een groot verschil of je een B.V. hebt waarin nog een actieve onderneming wordt gedreven of dat er nog slechts sprake is van een B.V. waarin hoofdzakelijk liquiditeiten zitten. In het laatste geval worden je erfgenamen bij jouw overlijden mogelijk meteen met een belastingclaim geconfronteerd. Ook is van belang of er sprake is van een partner en/of(minderjarige) kinderen.

Het belang om zaken te regelen zit hem onder andere in het waarborgen van de continuïteit van de onderneming, een deskundig beheer van het vermogen en het wegnemen van de zorg voor deze zaken bij de nabestaanden.

Er zijn een aantal mogelijkheden waarmee je vóórdat een calamiteit als de dood of een ernstige ziekte (waarbij jezelf niet meer in staat bent om zaken te regelen ) zich voordoet kunt regelen. Dit zijn onder meer het levenstestament, een stichting administratiekantoor en het gewone testament.

 

Het levenstestament 

Een levenstestament is bedoeld om regelingen te treffen en wensen vast te leggen voor het geval dat iemand zelf niet meer in staat is om zaken te regelen of zijn wil te bepalen. Het verschil met een gewoon testamant is dat het bij een levenstestament gaat over hetgeen er vóór het overlijden geregeld moet worden. In een levenstestament kunnen zaken worden geregeld met betrekking tot het privévermogen zoals banktegoeden, de eigen woning en dergelijken. Een vast onderdeel is ook het medische deel waarin bepalingen kunnen worden opgenomen met betrekking tot reanimatie, euthanasie en donorschap.

 Tot slot kunnen er wensen worden opgenomen ten aanzien van zakelijke aangelegenheden zoals bedrijfsopvolging of voor het geval dat de partner of de kinderen niet in staat zijn zakelijke  aangelegenheden te regelen dat er een of meerdere gevolgmachtigden worden aangewezen.

 

Voor de verschillen de zaken kunnen verschillende personen worden aangewezen om als  gevolmachtigde op te treden.

 

Een voorwaarden voor het opstellen van een levenstestament is dat de belanghebbende op het moment  van opstellen nog wilsbekwaam is. Wilsbekwaam wil zeggen dat belanghebbende geestelijk nog voldoende gezond is. De persoon is nog in staat om de gevolgen te overzien van de regelingen die worden getroffen. Wanneer de notaris of de betrokkenen in de omgeving van de belanghebbende twijfelen over de geestelijke gezondheid, zal de notaris een deskundig en onafhankelijk arts inschakelen om een verklaring over de wilsbekwaamheid af te geven.

 

Ook voor het intreden van de bepalingen in het levenstestament kan het noodzakelijk zijn om door een arts te laten vaststellen of iemand nog wilsbekwaam is.

 

Een levenstestament wordt opgesteld door een notaris en heeft daardoor bewijskracht.Tevens wordt het opgenomen in het register, daardoor is het voor de naasten altijd mogelijk om na te gaan of er een levenstestament is opgesteld en wat de DGA hierin heeft opgenomen toen hij nog wilsbekwaam was.

Als er geen levenstestament is opgesteld en de DGA is niet meer in staat om zijn wil te bepalen dan moet er een onderbewindstellingsprocedure via de kantonrechter worden gestart. Deze procedure duurt minimaal twee maanden.

 

Het is raadzaam om het levenstestament regelmatig te controleren om na te gaan of het nog aan de persoonlijke voorkeuren voldoet.

 

De Stichting administratiekantoor 

Wanneer de DGA plotseling niet meer in staat is om zaken te regelen of komt te overlijden, heeft dat ingrijpende gevolgen voor de onderneming. In een testament kan een procedure worden vast gelegd voor de opvolging van de onderneming. Er moet in ieder geval worden voorkomen dat er conflicten of besluiteloosheid bij de erfgenamen ontstaat, waardoor wellicht klanten en werknemers vertrekken en daardoor de waarde van het bedrijf verdampt. Het meest praktisch is dat er door de DGA iemand met voldoende kennis en ervaring wordt aangewezen die de leiding bij overlijden op zich neemt. Dit kan worden opgenomen in het  testament.

 

Een andere mogelijkheid is om tijdens het leven een certificering van de aandelen te regelen. Daarbij verkrijgt een Stichting Administratiekantoor (STAK) de aandelen van de B.V. en geeft certificaten uit aan de oorspronkelijke aandeelhouder(s). De certificaathouders houden het economisch belang bij de aandelen. Dividenduitkeringen en verkoopopbrengsten van de aandelen komen aan de certificaathouders toe.

Het stemrecht op de aandelen berust bij het bestuur van de STAK. Bij het certificeren wordt er door de DGA al een slapend bestuur benoemd voor het geval hij niet meer functioneert of komt te overlijden. Als de DGA niet meer kan functioneren of  komt te overlijden vererven de certificaten naar zijn erfgenamen en komt het slapend bestuur in functie. Het bestuur kan vervolgens het stemrecht uitoefenen. Meestal kiest men in het bestuur iemand van de familie, iemand die verstand van de onderneming heeft en een neutraal iemand.

Op deze wijze kan de onderneming na het disfunctioneren of overlijden verder worden geleid en is de continuïteit zo optimaal mogelijk gewaarborgd. 

Certificaathouders worden niet vermeld in het handelsregister van de Kamer van Koophandel (anonimiteit); 

De STAK is met name geschikt als er nog sprake is van een actieve onderneming en er op korte termijn (nog) geen beoogde opvolgers zijn.

 

Opstellen van een testament en het benoemen van een executeur 

In het testament kan heel specifiek worden aangegeven wat er met de nalatenschap moet gebeuren, dat geldt uiteraard ook voor de aandelen in de B.V. Een belangrijk onderdeel daarvan is het benoemen van een executeur testamentair. 

Een executeur is verantwoordelijk voor de afwikkeling van de erfenis. De executeur kan een van de erfgenamen zijn maar kan ook een buitenstaander of een professional zoals een notaris, advocaat of accountant zijn. Het is ook toegestaan verschillende mensen aan te wijzen, ieder met hun eigen taak, al naar gelang hun expertise. De rechten van de executeur zijn dat hij alle bezittingen van de overledene onder zich mag nemen. Hij krijgt het beheer over de bezittingen. De plichten van de executeur zijn dat hij de hele erfenis zo goed mogelijk moet afwikkelen. De verdeling van de erfenis gebeurt door de erfgenamen zelf. Aan het eind van de afwikkeling van de erfenis moet de executeur voor zijn werkzaamheden rekening en verantwoording aan de erfgenamen afleggen.

 

Het testament is minder geschikt om voor de lange termijn een gevolmachtigde aan te wijzen. Om deze persoon te wijzigen moet telkens door een notaris een verandering in het testament worden aangebracht.

 

Conclusie

Voor welke optie(s) gekozen wordt is sterk afhankelijk van de feiten en omstandigheden. Als er sprake is van een actieve onderneming en nog niet heel duidelijk is wie de bedrijfsopvolger is, lijkt de STAK de aangewezen weg om iets te regelen ten aanzien van de (aandelen in ) de B.V., omdat de bedrijfsvoering dan al op langere termijn geregeld kan worden

 

Het opstellen van een levenstestament is zondermeer aan te raden. In het geval van aandelen in een B.V. met een actieve onderneming en een partner die in staat is om de zaken te regelen, of voor het geval al duidelijk is wie de beoogde bedrijfsopvolger is, kun je hiermee de zaken afdoende regelen voor het geval van het verliezen van de wilsbekwaamheid.

 

 

Het moge duidelijk zijn dat het opstellen van een testament in ieder geval nodig is om zaken zo nauwkeurig mogelijk te regelen voor het geval van overlijden.


Volgende bericht Naar het nieuwsoverzicht Vorige bericht